Chapter 3: Data Representation (အချက်အလက်တိ သိမ်းဆည်းပုံ)
ကွန်ပျူတာတိက ကျွန်တော်တို့ မြင်နီရတဲ့ စာတိ၊ ပုံတိ၊ ဗီဒီယိုတိကို အေအတိုင်း မသိမ်းဆည်းပါ။ သူရို့က လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းတိနန့် တည်ဆောက်ထားစွာဖြစ်လို့ အဖွင့် (On) နန့် အပိတ် (Off) အခြေအနေ နှစ်ခုကိုပဲ နားလည်ပါရေ။
၁။ Binary System (သုည နန့် တစ်)
"အဖွင့်" နန့် "အပိတ်" ကို ဂဏန်းနန့် ကိုယ်စားပြုကေ 1 (On) နန့် 0 (Off) ဖြစ်ပါရေ။ Binary System (ဒွိစုံသင်္ချာ) လို့ ခေါ်ပါရေ။

ကွန်ပျူတာထဲမှာ ရှိသမျှ အရာအားလုံး - ရိုက်လိုက်တေ စာလုံး 'A'၊ နားထောင်နီရေ တေးခင်း၊ ကြည့်နီရေ ဓာတ်ပုံ - အားလုံးကို နောက်ကွယ်မှာ 0 နန့် 1 တိ အများကြီးနန့် ဖွဲ့စည်းထားစွာပါ။
- Bit:
0သို့မဟုတ်1တစ်လုံးကို "Bit" လို့ ခေါ်ပါရေ။ - Byte: Bit (၈) လုံး စုပေါင်းထားစွာကို "Byte" လို့ ခေါ်ပါရေ။ (ဥပမာ -
01000001)
[!TIP] Brain Teaser:
01000001သည်Aဖြစ်လျှင်01000010သည် ဘာဖြစ်နိုင်မလဲ? (အဖြေ:B- Binary ဂဏန်းတိရေ တစ်ခုတိုးလားတိုင်း အက္ခရာစဉ်သည်လည်း တစ်ခုတိုးလားလေ့ဟိရေ)
Data Sizes & Units (အချက်အလက် ပမာဏ အတိုင်းအတာများ)
ကျွန်တော်ရို့ ဖုန်းတိ၊ ကွန်ပျူတာတိမှာ Storage ဇလောက်ရှိရေလဲ ဆိုစွာကို အောက်ပါ အတိုင်းအတာတိနန့် ပြောလေ့ရှိပါရေ။
| Unit | Size | Analogy (ဥပမာ တင်စားချက်) |
|---|---|---|
| Bit (b) | 0 or 1 | အက်တမ် (Atom) တစ်ခု |
| Byte (B) | 8 bits | စာလုံး (Letter) တစ်လုံး (ဥပမာ 'A') |
| Kilobyte (KB) | 1,024 Bytes | စာတစ်မျက်နှာ (A page of text) |
| Megabyte (MB) | 1,024 KB | စာအုပ်တစ်အုပ် (A book) |
| Gigabyte (GB) | 1,024 MB | စာအုပ်စင်တစ်ခု (A bookshelf) |
| Terabyte (TB) | 1,024 GB | စာကြည့်တိုက်တစ်ခု (A library) |
[!NOTE] ကွန်ပျူတာသည် 2 ၏ ထပ်ကိန်းများ (Powers of 2) ဖြင့် အလုပ်လုပ်သောကြောင့် 1,000 အစား 1,024 ဖြင့် မြှောက်လေ့ရှိပါသည်။
၂။ Variables & Data Types (ကိန်းရှင်တိနန့် အချက်အလက်အမျိုးအစားတိ)
Programming မှာ အချက်အလက်တိကို ခေတ္တသိမ်းဆည်းထားဖို့ Variables (ကိန်းရှင်တိ) ကို သုံးပါရေ။ Variable တစ်ခုကို "ပုံး" (Box) တစ်ခုလို့ မြင်ယောင်ကြည့်ပါ။

ပုံးတိုင်းမှာ နာမည်ရှိရပါဖို့ (ဥပမာ - score, username)။ အထဲမှာ တန်ဖိုး (Data) ထည့်လို့ရရေ။
Data Types (အချက်အလက် အမျိုးအစားတိ)
ပုံးထဲကို ဇာထည့်မလဲပေါ်မူတည်ပနာ အမျိုးအစား ကွဲပြားပါရေ။
1. Integer (ကိန်းပြည့်)
ဒသမ (အစက်အပျောက်) မပါရေ ကိန်းဂဏန်းတိ ဖြစ်ပါရေ။ ရေတွက်လို့ရရေ အရာတိအတွက် သုံးပါရေ။
- Example:
age = 25,count = 100,year = 2024
2. Float (ဒသမကိန်း)
ဒသမ အစက်အပျောက် ပါရေ ကိန်းဂဏန်းတိ ဖြစ်ပါရေ။ အတိအကျ တိုင်းတာမှုတိအတွက် သုံးပါရေ။
- Example:
price = 9.99,temperature = 36.5,pi = 3.14
3. String (စာသား)
စာလုံးတိကို စုစည်းထားစွာ ဖြစ်ပါရေ။ စာသားဖြစ်ကြောင်းပြဖို့ " (Quotes) သုံးရပါရေ။
- Example:
name = "Mg Mg",message = "Hello World",phone = "09123456"("09..." သည် တွက်ချက်စရာမလိုသောကြောင့် String အဖြစ်ထားလေ့ရှိသည်)
4. Char (စာလုံး)
စာလုံး တစ်လုံးတည်းကိုရာ ကိုယ်စားပြုပါရေ။
- Example:
grade = 'A',gender = 'M'
5. Boolean (အမှား/အမှန်)
True (မှန်) သို့မဟုတ် False (မှား) နှစ်မျိုးသာ ရှိပါရေ။ ဆုံးဖြတ်ချက်ချဖို့အတွက် သုံးပါရေ။
- Example:
is_raining = True,has_passed = False
Why do Data Types Matter? (အချက်အလက် အမျိုးအစားတိ ဇာဖြစ်လို့ အရေးကြီးလဲ?)
ကွန်ပျူတာက Data Type ပေါ်မူတည်ပနာ အလုပ်လုပ်ပုံ ကွဲပြားလို့ပါ။
- Numbers:
1 + 1လို့ ရေးရင် ကွန်ပျူတာက 2 လို့ ပေါင်းပြပါဖို့။ - Strings:
"1" + "1"လို့ ရေးရင် ကွန်ပျူတာက စာသားနှစ်ခု ဆက်ပနာ "11" လို့ ပြပါဖို့။
ကိုယ်လိုချင်တဲ့ ရလဒ်ရဖို့ Data Type မှန်ကန်စွာ သုံးဖို့ လိုပါရေ။
သင်ခန်းစာ အကျဉ်းချုပ်
- Binary: 0 နန့် 1 ကိုသာ ကွန်ပျူတာ နားလည်ပါရေ။
- Variables: Data သိမ်းရေ ပုံးတိ။
- Data Types: Integer (ကိန်းပြည့်)၊ String (စာသား)၊ Boolean (အမှား/အမှန်)။
လေ့ကျင့်ခန်း (Exercise):
- My Age in Binary - သင့်အသက်ကို Binary ပြောင်းကြည့်ပါ။
- အဆင့် (၁): အသက်ကို ချရေးပါ (ဥပမာ - 20)။
- အဆင့် (၂): 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2, 1 တန်ဖိုးများကို သုံးပြီး ပေါင်းစပ်ကြည့်ပါ။
(Hint: 20 = 16 + 4, So binary is
00010100)
- မိတ်ဆွေရဲ့ နာမည်၊ အသက် နန့် အရပ်အမောင်းကို Variable တိအဖြစ် ဖန်တီးကြည့်ပါ။ ဇာ Data Type ကို သုံးမလဲ စိုင်းစားပါ။
(ဥပမာ -
name = "Mg Mg"(String))